OPINIE | Is coming-out nodig? En is het nog nieuws?

02/12/2016 - 09:58
Beeld: Timothy Junes
Bij de redactie van ZiZo werken we stilletjes aan aan de eindejaarslijstjes. De platen van 2016, de films van 2016 en ook de coming-outs van 2016. Dat laatste zorgt altijd voor debat. Want: is een coming-out nog nieuws?

Tegenwoordig is het mode om zijn of haar seksuele geaardheid vaag te houden. Het hokjes- en labelsdiscours. "We zijn allemaal mensen." Geaardheid is irrelevant, heet het vaak. Maar wanneer wordt 'seksuele geaardheid in het midden laten' 'actief in in de kast blijven'. En, is dat verantwoord?
 
Vorige week outte een BV een andere BV heel terloops in een filmpje. Dat filmpje staat nog altijd op het internet. Het gebeurde onschuldig en onbewust. De persoon in kwestie is uit de kast in zijn of haar omgeving, maar niet bij het brede publiek. We vinden alleszins nergens een officieel coming-outbericht. Via Twitter en Instagram vroeg ik om een reactie, maar op Instagram werd die vraag gewist.
 
Je mag niemand outen, is het devies. Na hele interne discussie, hebben we beslist het zo te laten. Dat gebeurde met tegenzin. Ik zal uitleggen waarom.

Openbaar

Er werd in de discussie geschermd met "privacy" en "hij/zij wil duidelijk niet dat het publiekelijk geweten wordt". 
 
Wat is openbaar, wat is privé? Het filmpje en de passage staan nog steeds online. Als het zo'n groot geheim is, dan zou het toch verwijderd of aangepast zijn intussen? Dat is niet gebeurd. Moeten we dan katholieker dan paus zijn? 
 
Het betreft volwassenen die weten wat omgaan is met klassieke, online en sociale media. Het zijn geen porseleinen popjes of mensen in zwakke positie. Mogen we niet enige verantwoordelijkheid verwachten? Moeten zij niet leven met consequenties?

Nieuws?

Is coming-out nieuws? Dat hoor je wel vaker: "op een dag zal coming-out niet meer nodig zijn." 
 
Hieraan zijn twee elementen verbonden. Ten eerste: is het nieuws in de enge zin? Is het opmerkelijk genoeg? Is de persoon bekend genoeg? Dat is voer voor discussie. De betrokkene komt niet elke dag op televisie, neen. Maar hij of zij is geen onbekende. BV's kunnen je niet interesseren, maar anderen willen dit wel graag weten. Niet iedereen leest Knack op de pot, maar verkiest Story of Dag Allemaal. Daar neerbuigend over doen, is snobistisch. 
 
Het tweede element is breder. Is coming-out op zich nieuws? Ja. Zelfs met enquêtes waaruit blijkt dat niet iedereen zo strikt heteroseksueel is, blijken mensen die uiteindelijk als holebi of transgender te leven, een kleine minderheid. Zo'n zes procent. 
 
Heteronormativiteit (ervan uitgaan dat iedereen hetero is) is soms heel vermoeiend, want we willen erkend worden en zichtbaar zijn, maar die heteronorm is ook wel de realiteit. Een overweldigende meerderheid van de mensen is hetero en cisgender. Je zal dus altijd wel moeten vertellen dat je anders bent. En daar is niets mis mee. Aanvaard je anders-zijn!

Actief verzwijgen

Wat nu gebeurde, vind ik erg. De persoon van het filmpje wiste mijn reactie. Hij of zij nam actief de moeite om zijn of haar seksuele geaardheid te verzwijgen. Dat is een stap verder dan de attitude 'ik ben holebi, maar ik hang het niet aan de grote klok', wat een zeer valabele attitude is. Dit is anders. 
 
Is het dan erg om homo, lesbisch, bi, transgender, panseksueel… te zijn en genoemd te worden? De persoon woont en werkt in een omgeving die niet institutioneel holebifoob is. We spreken over België, niet over Marokko of Rusland. 

Waarom?

Waarom dan angstvallig in de kast blijven? Voor mij voldeed de uitleg 'mijn seksuele geaardheid is niet belangrijk' niet meer. Als het niet belangrijk is, onderneem je geen stappen om het onderwerp te verzwijgen. De persoon had mijn reactie op Instagram kunnen laten en gewoon niet beantwoorden. Neen. Door te wissen is mijn nieuwsgierigheid meer geprikkeld. Het was een foute strategie. Het verhaal is nu: waarom verstoppen? 
 
Het is erkennen dat publiekelijk homo, lesbisch, bi, trans… zijn zelfs in een omgeving zonder wettelijke of maatschappelijke beperkingen, moeilijk ligt. Er zijn dus nog wel maatschappelijke beperkingen. 
 
Geëmancipeerd zijn doe je overigens niet in het geheim. Je komt ervoor uit voor je anders zijn. Met naam en toenaam.

Homofoob?

Ik voorspel dat wanneer de persoon in het filmpje ooit zijn of haar coming-out doet, zal vertellen dat "coming-out niet belangrijk is" en "waarom doen we dat" en "het is irrelevant". 
 
Ossenvla! Dat is hypocriet. Hij of zij vindt het wel belangrijk. En door nu in de kast te blijven, toont hij/zij aan dat gay niet oké is. Je kan dit zelfs homofoob vinden. Angst voor het homoseksuele. 
 
Het toont aan waarom het wel belangrijk is dat bekende mensen uit cultuur, media, entertainment, politiek en sport hun coming-out doen. Wil je dat coming-out geen nieuws wordt? Dan moet het nu wel nieuws zijn, zodat toekomstige coming-outs letterlijk niet opmerkelijk zijn.

Bron: 

Eigen verslaggeving